Page 103 - Demo

101PERIUDHAT E KRIJIMTARIS%u00cb S%u00cb SHEKSPIRIT Veprat e Shekspirit nuk dihen sakt%u00eb kur jan%u00eb shkruar, por kritik%u00ebt dallojn%u00eb kat%u00ebr periudha t%u00eb krijimtaris%u00eb s%u00eb tij, t%u00eb ndara sipas trajtimit t%u00eb temave dhe stileve t%u00eb ndryshme t%u00eb t%u00eb shkruarit: 1. Periudha rinore, gjat%u00eb s%u00eb cil%u00ebs u shkrua tragjedia me tem%u00eb romake %u201cTit Androniku%u201d, tragjedia me tem%u00eb angleze %u201cRikardi II%u201d, tragjedia e dashuris%u00eb %u201cRomeo e Zhulieta%u201d dhe komedia %u201c%u00cbndrra e nj%u00eb nate vere%u201d. 2. Periudha e dramave historike, gjat%u00eb s%u00eb cil%u00ebs u shkrua %u201cHenriku VI%u201d, %u201cRikardi III%u201d, %u201cMbreti Xhon%u201d, %u201cHenriku IV%u201d, %u201cHenriku V%u201d dhe %u201cHenriku VIII%u201d. Po n%u00eb k%u00ebt%u00eb periudh%u00eb, Shekspiri shkroi edhe dhjet%u00eb komedi: %u201cKomedia e keqkuptimeve%u201d, %u201cZbutja e kryene%u00e7es%u201d, %u201cDy zot%u00ebrinj nga Verona%u201d, %u201cTregtari i Venedikut%u201d, %u201cDhimbje e nj%u00eb dashurie t%u00eb humbur%u201d, %u201cSi t%u2018ju p%u00eblqej?%u201d, %u201cNata e dymb%u00ebdhjet%u00eb%u201d dhe %u201cGrat%u00eb gazmore t%u00eb Uindsorit%u201d. 3. Periudha e pjekuris%u00eb, gjat%u00eb s%u00eb cil%u00ebs krijimtaria e Shekspirit arriti nivelin m%u00eb t%u00eb lart%u00eb ideo-estetik. N%u00eb k%u00ebt%u00eb koh%u00eb, ai shkroi tragjedit%u00eb: %u201cJul %u00c7ezari%u201d, %u201cAntoni dhe Kleopatra%u201d, %u201cKoriolani%u201d dhe kat%u00ebr tragjedit%u00eb: %u201cHamleti%u201d, %u201cOtello%u201d, %u201cMbreti Lir%u201d, %u201cMakbethi%u201d, si dhe dram%u00ebn %u201cTimoni i Athin%u00ebs%u201d. Gjat%u00eb k%u00ebsaj periudhe shkroi edhe komedit%u00eb: %u201c%u00cbsht%u00eb mir%u00eb kur mbaron mir%u00eb%u201d, %u201cMas%u00eb p%u00ebr mas%u00eb%u201d, %u201cPerikliu%u201d dhe %u201cTroili dhe Kresida%u201d. Megjith%u00ebse fundi i k%u00ebtyre komedive %u00ebsht%u00eb i lumtur, ato p%u00ebrshkohen nga nj%u00eb ndjenj%u00eb dhimbjeje e p%u00ebrgjithshme. 4. Periudha e dramave romantike, gjat%u00eb s%u00eb cil%u00ebs vepra e tij humbi forc%u00ebn e veprave t%u00eb m%u00ebparshme. Me vepr%u00ebn e fundit %u201cShtr%u00ebngata%u201d, ai i jep lamtumir%u00ebn sken%u00ebs. Nuk kaloi shum%u00eb koh%u00eb dhe u nda nga jeta duke u b%u00ebr%u00eb shkrimtari q%u00eb do t%u2018i p%u00ebrkiste jo vet%u00ebm epok%u00ebs s%u00eb tij, por t%u00eb gjitha koh%u00ebrave.KARAKTERISTIKAT E VEPRAVE T%u00cb SHEKSPIRIT Pjes%u00ebt e Shekspirit jan%u00eb dinamike, sepse pika e lidhjes fillon her%u00ebt n%u00eb dram%u00eb. Brenda nj%u00eb drame ka disa linja veprimi (n%u00ebnintriga), n%u00eb fillim t%u00eb pavarura dhe pastaj vijn%u00eb e shkrihen n%u00eb m%u00ebnyr%u00eb mjesht%u00ebrore. Shembulli i k%u00ebsaj %u00ebsht%u00eb %u201cMbreti Lir%u201d.Uilliam Shekspiri (William Shakespeare) konsiderohet si figura qendrore e teatrit t%u00eb Rilindjes evropiane. Ai p%u00ebrfaq%u00ebson maj%u00ebn m%u00eb t%u00eb lart%u00eb t%u00eb dramaturgjis%u00eb s%u00eb t%u00eb gjitha koh%u00ebrave. Nga viti 1590 deri n%u00eb vitin 1613, ai shkroi 38 vepra dramaturgjike, tragjedi dhe komedi. Disa vepra ai i krijoi duke punuar me autor%u00eb t%u00eb tjer%u00eb. Shekspiri lindi n%u00eb qytetin e vog%u00ebl Stratfordupon-Avon m%u00eb 1564 dhe vdiq m%u00eb 1616. P%u00ebr nj%u00eb periudh%u00eb kohe punoi si aktor dhe dramaturg n%u00eb Lond%u00ebr n%u00eb kompanin%u00eb teatrore %u201cLord %u00c7amb%u00ebrlen%u2019s Men%u201d dhe m%u00eb pas n%u00eb teatrin %u201cGlobe%u201d, i famsh%u00ebm edhe sot. 8 KRIJIMTARIA E SHEKSPIRIT Aktori Naim Frash%u00ebri n%u00eb rolin e Hamletit dhe aktorja Margarita Xhepa n%u00eb rolin e Ofelis%u00eb, n%u00eb nj%u00eb v%u00ebnie t%u00eb hershme skenike t%u00eb vepr%u00ebs m%u00eb t%u00eb famshme t%u00eb Shekspirit, %u201cHamlet%u201d, Teatri Komb%u00ebtar